Hava kirliliği, sadece solunum sistemi ve kalp-damar hastalıkları ile ilişkili değil, aynı zamanda kanser gelişiminde de önemli bir çevresel risk faktörü olarak kabul edilmektedir. Dünya Sağlık Örgütü'nün Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı (IARC), dış ortam hava kirliliğini ve hava kirliliğinin önemli bileşenlerinden biri olan partikül maddeyi insanlar için kanserojen olarak sınıflandırmıştır. Bu sınıflandırma, artan bilimsel kanıtların varlığını göstermektedir.

Hava kirliliği ile en güçlü ilişki akciğer kanseri ile bulunmaktadır. Uzun süre boyunca kirli havaya maruz kalan kişilerde akciğer kanseri gelişme riski artmaktadır. PM2.5 olarak adlandırılan ince partikül maddeler, çapı 2,5 mikrometre veya daha küçük olan çok ince parçacıkları ifade eder. Bu partiküller akciğerlerin derin bölgelerine kadar ulaşabilir ve bazıları dolaşım sistemine geçebilir. Uzun süreli PM2.5 maruziyeti hücresel DNA hasarına, kronik inflamasyona, oksidatif strese ve akciğer dokusunda uzun süreli hasara katkıda bulunabilir.

Hava kirliliğinin kaynakları çeşitlidir: motorlu araçların egzoz gazları, sanayi tesisleri, enerji üretimi, fosil yakıtların kullanılması, atıkların yakılması ve tarım faaliyetleri bunlar arasında sayılabilir. Ancak hava kirliliğine maruziyetin kesin olarak kanser geliştireceği anlamına gelmez. Kanser gelişimi genellikle birçok faktörün bir araya gelmesiyle ortaya çıkar ve risk faktörleri maruziyetin yoğunluğu, süresi, yaş, sigara kullanımı ve genetik faktörlere göre değişmektedir.

Sigara kullanımı hâlâ akciğer kanserinin en önemli önlenebilir risk faktörüdür. Ancak sigara kullanmayan kişilerde de akciğer kanseri gelişebilir ve bu noktada hava kirliliği gibi çevresel faktörler önem taşır. Maruziyet azaltmak için hava kalitesinin kötü olduğu günlerde açık hava egzersizlerini sınırlandırmak, yoğun trafik alanlarından kaçınmak, ev ve iş yerindeki hava kalitesine dikkat etmek, sigara içmemek ve hava kalitesi uyarılarını takip etmek önerilen önlemlerdir.

Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi teşhis, tedavi veya hekim tavsiyesi yerine geçmez. Sağlığınızla ilgili kararlar için mutlaka bir hekime danışın.